Log in

Het racismedebat raakt me, het put me uit

portret van Etchicaportret van Nies
Etchica aan Nies
9/9
Amsterdam, 06 juli 2021

Lieve Nies,

We hebben elkaar beloofd ons niet meer te verontschuldigen…nog één keertje…. Alweer 13 juni dat je me schreef! Terwijl ik dacht toen ik hem gelezen had; hé hé dáár is Nies. Ik had zo’n zin om direct terug te schrijven. In één van de laatste alinea’s zag ik je voor me, even lekker schoppen. Ja halloooo zullen we even niet correct doen, of hoe zei je het precies: Als we er nou ook nog eens van moeten léééren…..Ik hoorde het je zeggen en, ik kan het me zó hartgrondig voorstellen, blij moeten zijn met onze misère als ware het een onverwachte gast die je met open armen moet ontvangen. Ik moest enorm lachen, en ik dacht. Ze heeft gelijk, laat haar nou door de modder rollen. En daarna weer jezelf aan je haren uit die modder trekken, hè Nies, want dát blijft.

Ik ga door een grillige periode waarin modder en schoongewassen haren zich dagelijks afwisselen. Aanjagers zijn vaak onvoorspelbaar. De ene keer kan ik het prima handelen als ik een dag niet gepresteerd heb wat ik had wíllen bereiken. Bijvoorbeeld dat ik dat ene hoofdstuk - dat innerlijk allang klaar is – niet geschreven heb of de stapel administratie die me onaangeraakt aanstaart, de chaos van mijn schrijfkamer wéér niet in orde heb kunnen transformeren. De staat van mijn schrijfhol is wat dat betreft een betrouwbare afspiegeling hoe het met mij gesteld is. Gisteren was het manlief die me de modderput ingooide. Correctie, ik heb mezelf er geheel vrijwillig ingeworpen en deed er een hele dag, repeat een hele dag over om eruit te klimmen. Mijn liefde is soms net een stomme film, je ziet dat er van alles gebeurt maar je hóórt hem er niet over. En dat gaat niet lekker met mijn oude shit over buiten gesloten voelen. Dus ik lig heerlijk te lezen, zondagochtend en naast mij draait de film. En net als ik aan tafel zit met de hoofdpersoon uit mijn boek, ratelen de filmbanden en begint mijn man mij vragen te stellen over de planning van de dag.

Wat daar erg aan is?

Niets.

Waarom het mij de rest van de dag ontregelt?

Geen idee en om je dood te schamen. Ik, met mijn driejarige Pulsaracademie met al mijn wijsheden en Rumi op de plank vertrok onverwachts in een karretje van een achtbaan waaraan geen einde leek te komen. Vanmorgen piepte ik mijn excuses aan hem door de telefoon.

Zelfs een simpele vraag kan kennelijk teveel zijn.

Wat er nou precies aangeraakt wordt….het heeft iets te maken met verlangen naar ongecompliceerdheid ontspanning, en dat ik al snel druk ervaar. Zelfs een simpele vraag kan kennelijk teveel zijn. Misschien omdat de vraag een appèl deed op mijn gevoel voor verantwoordelijkheid, dat ik iets móet ophoesten, aandragen. Er was geen ontspannen meer aan. Afijn,  je zult wel denken waar héb je het over, als dít je problemen zijn. Terwijl jij in de rouw bent over je gestrande huwelijk en alle toekomstplaatjes die je had bedacht moet loslaten.

De echte problemen spelen zich buiten af maar komen keihard binnen, dat wel. Nu ik het opschrijf zou het best kunnen zijn dat mijn weerbaarheid daardoor verminderd is. Het racismedebat raakt me, het put me uit. De demonstraties met tienduizenden mensen gaven me hoop en een gevoel van saamhorigheid, ook al waren het geen honderdduizenden mensen, niet eerder heb ik in mijn leven zoveel openlijk verzet meegemaakt op alle fronten. Ik zie dat het veel mensen inspireert om vlammende stukken en ontroerende gedichten te schrijven. Nieuwe muziek, tekeningen, schilderijen. Een explosie aan creativiteit om uiting te geven aan genoeg is genoeg, racisme pikken we niet meer. Het ‘geweld’ van alle creatievelingen heeft op mij ook een ander effect: het zet de fik in mijn draak “ik ben niet goed genoeg”, het beest zit veel te vaak voorop en regelmatig moet ik ‘m de bagagedrager op meppen.

De onwetendheid is treurig, tegelijkertijd what else is new? Als je nu nóg niet weet waar Keti Koti voor staat dan heb je echt onder een dikke witte steen gelegen.

En mijn eigen stem - hoe bescheiden ook -  laten klinken. Dus ik schreef een column voor Libelle online.nl (trouwens nog een heel verhaal hoe ze mij benaderden, me héél graag wilden hebben, maar niet wilde betalen. Mijn oplossing, een gastcolumn voor een normaal tarief, daar waren ze zó blij mee J)
Daarin heb ik de Libelle lezers meegenomen naar Keti Koti, naar de betekenis en de waarde van het herdenken. Aangezien de redactiemanager géén idee had wat er zou kunnen zijn op 1 juli, ga ik ervan uit dat zij representatief is voor de lezers. De onwetendheid is treurig, tegelijkertijd what else is new? Als je nu nóg niet weet waar Keti koti voor staat dan heb je echt onder een dikke witte steen gelegen. Zelfs al zit je in Zierikzee of in het oosten van Groningen, je kúnt het weten. De gemankeerde geschiedenislessen ten spijt.

Keti Koti was dit jaar bijzonder. Je hebt het vast meegekregen ik hoop ook dat je mee gegeten hebt, van de free heri heri. Geweldig initiatief en ik koos ervoor om mijn portie te eten in de Bijlmer. Gewone mensen uit de Bijlmer, geen elitetoestanden want die zijn er ook genoeg in de black community. Pffff.  De heri heri was lekker! Vorig jaar toen ik een van de eerste keren in Spraakmakers zat, pleitte ik ervoor om 1 juli als nationale herdenkingsdag en vrije dag in te voeren. Na de uitzending kwam er een mannetje op me af dat met een geheven vinger zei: "Dus je wilt 1 juli als vrije dag? Maar je moet natuurlijk niet gaan drammen hè, dát moet je natuurlijk niet doen".

Een jaar later komt Mark Rutte met slappe excuses waarom hij geen excuses wil maken voor een horrorperiode die ons nog dagelijks treft, een officiële herdenkingsdag is daarmee nog steeds ver weg. En zo draait het reuzehamsterrad zijn rondjes. Wel heel fijn dat een van mijn allerbeste vriendinnen withuiswerk.nl raadpleegt en discussies voert in haar verder witte vriendenkring en mét mij is in deze strijd.

13 juli 2020

Een rollercoaster- week later, we kregen verdrietig bericht. Een dierbare nicht en vriendin, kreeg op dinsdag slecht nieuws. Een echo liet vlekken op haar lever zien. Donderdag ging ze door de scan en de uitslag kwam vrijdag: Een tumor in haar galblaas met uitzaaiingen in haar lever en lymfeklieren. Ze gaven er direct haar levensverwachting bij, enkele maanden, nul kans op genezing hooguit verlenging. A.s. woensdag gaan ze nog een biopt uit haar lever nemen om het weefsel te onderzoeken en op basis daarvan wordt eventueel een levensverlengende behandeling ingezet.

Ik kan me een leven zonder haar niet voorstellen, een feestje of hoogtepunt zonder haar? Ik heb er geen beeld bij.

Het slaat in als een bom, ze betekent heel veel voor mij en ook voor mijn zoon, het is zo’n beetje zijn tweede moeder. Ze wordt a.s. 25 juli 62 jaar, van hetzelfde geboortejaar als mijn man. Ze heeft twee kinderen en vier kleinkinderen en is dé grote verbinder in onze familie. Ik kan me een leven zonder haar niet voorstellen, een feestje of hoogtepunt zonder haar? Ik heb er geen beeld bij. Op het feestje ná mijn boekpresentatie maakte zij een gigantische pan vis saoto, omdat ik geen vlees meer eet, maar ze toch iets Surinaams wilde maken. Ze is een geweldige kokkin en een levens-aangaander. Daar bedoel ik mee, ze geniet niet altijd, heeft veel zware tijden gekend kan ook best depri zijn maar gaat het leven elke keer weer aan. Nies, ik kan het me niet voorstellen nu schrijf ik er een soort van nuchter over, zij is zelf erg kalm en loodst zo zichzelf en haar kids door deze film. Het is fijn dat ze kalm is, afgelopen zaterdag was ik bij haar met mijn moeder. Alle kids en kleinkids erbij, gezellig. Alleen mijn zoon ontbrak. Hij zou gisteren gaan, maar de dochter vertelde hem dat het niet handig uitkwam, wat pijnlijk voor hem is. Hij is zo nauw verbonden en voelt zich onderdeel van het gezin waar hij dan kennelijk niet meer toe behoort. Maar

Nu ik het over mijn zoon heb; hij en jouw jongste hebben beiden de “guts” om misstanden aan te kaarten. Prachtig dat je dochter zich niet liet afschepen en – superslim – dat ze naar haar coach is gestapt. Mijn zoon had een soortgelijke aanpak na een grove opmerking van een teamleider. Hij is daarop naar zijn manager gestapt, met de hand van de manager in zijn rug is hij het gesprek met de teamleider aangegaan. Zo knap! Ik ben bezig met een column hierover, als hij af is zal ik naar je mailen. En wat betreft je oudste dochter, lijkt me vreselijk om met die “belagers” om te gaan. Is het om hoe ze eruit ziet of met wie ze om gaat? Ik herinner me een column van Ibtihal uit de Volkskrant: Waarom mijn zus niet wil trouwen met een Marokkaan.https://www.volkskrant.nl/columns-opinie/waarom-mijn-zus-niet-wil-trouwen-met-een-marokkaan~b334e805/

Wordt 12 juli nu een jaarlijkse themadag tegen racisme? Kun je racisme aanduiden als een 'thema' waarover je kunt 'debatteren'?

En dan is het vandaag de dag ná dé grote themadag over racisme bij de NPO. Wordt 12 juli nu een jaarlijkse themadag tegen racisme? Kun je racisme aanduiden als een 'thema' waarover je kunt 'debatteren'? Wie heeft dit bedacht? En vooral wie is geraadpleegd? Simone Weimans? Angelique van 3FM? Humberto Tan? Ik krijg er een heel gek gevoel bij. Ik hoorde een dame op de radio, ooit de eerste gekleurde nieuwslezer van Curaçao, ze vertelde dat ze nóóit discriminatie had meegemaakt. Op zich bijzonder maar het kan. Alleen, discriminatie en racisme zijn aan elkaar gelinkt maar het zijn twee verschillende dingen. Dagelijks hoor ik tenenkrommende argumenten en gesprekken op radio en tv. Vanmorgen bij Spraakmakers, Angela Maas die doodleuk zegt (na fragmenten van mensen die racistisch bejegend worden) Racisme word je gewoon aangepraat. Of, “Ik hoorde iemand zeggen bij “de Stelling” ik heb MS, wat nou white privilege? Ik heb het niet hoor!”

Een vrouw op mijn roeivereniging Michiel de Ruijter (OEPS haha) die aan de bar aan mij vraagt: "Heb jij er nou echt zo’n last van? Van discriminatie? Ik kan het me niet voorstellen." Vervolgens komt ze met een uitgebreid verhaal dat een Surinaamse en een Nigeriaanse, een vrouw uit Sierra Leone discrimineren. “Je wordt er koud van zó erg discrimineren ze elkaar.”

Een beetje voor de minderheid en de rest voor de meerderheid.

Het is net of we ons met zijn allen (ja ik ben vast ook niet onfeilbaar) als een groot stuk zeep gedragen. Zodra we het beetpakken, FLOEP, dan gaat het weer ergens anders over. Toch, er is tegengeluid of naastgeluid, zo je wilt. Ik ben de vele activisten dankbaar die hun activisme in de praktijk brengen. Geweldloos en rijk aan respect en intelligentie en door gesprekken te voeren. Livestream of televisie, het is niet hetzelfde maar steeds gewoner voor mensen om via internet iets te volgen of terug te kijken. NPO, boegbeeld van ons publieke domein, verdeelt het domein precies zoals het in het land gesteld is. Een beetje voor de minderheid en de rest voor de meerderheid.

En nu ga ik stoppen Nies, ik krijg net telefoon of ik vanavond naar mijn lieve nicht wil komen, er is een planning gemaakt en ik ben godzijdank aan de beurt. En dan morgen door naar een begrafenis van een andere nicht van mijn Surinaamse kant, maar met haar had ik een heel andere relatie. Wel bijzonder om dan weer veel van mijn Surinaamse familie te zien.

Een brasa van Etchica

linkedin facebook pinterest youtube rss twitter instagram facebook-blank rss-blank linkedin-blank pinterest youtube twitter instagram